นอนดี...ชีวิตดี

2019-01-03 12:05:06

นอนดี...ชีวิตดี

คุณมีอาการต่าง ๆ เหล่านี้หรือไม่ อาการหลับใน ง่วงมึน โรคเบาหวาน โรคความดันโลหิตสูง หัวใจเต้นผิดจังหวะ โรคหัวใจวาย โรคซึมเศร้า โรคหลอดเลือดหัวใจและสมอง

โรคต่าง ๆ เหล่านี้ เป็นโรคที่อาจคาดไม่ถึงว่ามีสาเหตุส่วนหนึ่งมาจาก "การนอนที่ไม่ดี" ได้

ในทุก ๆ วัน เราใช้เวลาส่วนหนึ่งไปกับการนอนหลับ ซึ่งการนอนหลับเป็นสิ่งที่สำคัญสำหรับทุกช่วงวัยโดยเฉพาะในผู้ที่มีอาการดังกล่าวข้างต้น เช่นเดียวกันกับในวัยเรียนและวัยทำงาน ที่จำเป็นต้องใช้สมองในการการคิดมาก ๆ ฉะนั้น เราอาจต้องหันกลับมาดูแล้วว่า ชั่วโมงการนอนองเรานั้น เพียงพอหรือไม่

วัยทำงานนั้นควรมีชั่วโมงในการนอนหลับ อย่างน้อย 7-9 ชั่วโมง หากชั่วโมงในการนอนหลับเพียงพอแล้ว แต่กลับยังไม่สดชื่น มึนง่วงหลับ อาจต้องกลับมาพิจารณาถึงโรคทางการนอนหลับอื่น ๆ อีก เช่น โรคลมหลับ หรือคุณภาพการนอนว่ามีปัญหาหรือไม่ เช่น การนอนกรน ซึ่งบางคนอาจคิดว่า การกรนนั้นเป็นเรื่องปกติ แต่แท้จริงแล้ว การกรนอาจเป็นสัญญาณเตือนอย่างหนึ่งของโรคหยุดหายใจขณะหลับจากการอุดกั้นได้


ส่วนมากแล้ว เสียงกรนมักเกิดขึ้นจากทางเดินหายใจส่วนบนที่แคบหรือหย่อนผิดปกติ เมื่อลมหายใจผ่านรวดเร็วขณะหลับ อาจทำให้เกิดการชนกันของอวัยวะจนเกิดเป็นเสียงกรนขึ้น ทั้งนี้ หากเป็นมากขึ้น อาจทำให้เกิดการอุดกั้นของทางเดินหายใจและหยุดหายใจขณะหลับได้ ในบางรายอาจทำให้ออกซิเจนในเลือดต่ำกว่าปกติได้ และอาจกระตุ้นให้เกิดการหายใจเฮือกขึ้นมาขณะหลับ ในขณะที่บางคนอาจรู้สึกได้ว่ากลางดึกขณะหลับอยู่ต้องตื่นขึ้นมาหายใจ ซึ่งอาจเป็นสาเหตุให้เกิดโรคร้ายแรงตามมาได้หลายอย่างตามที่กล่าวไว้ข้างต้น โดยเฉพาะอาจทำให้ง่วง หลับในจนเกิดอุบัติเหตุจนถึงแก่ชีวิตได้ ดังนั้น การนอนหลับจึงมีความสำคัญเพราะส่งผลถึงคุณภาพชีวิตทั้งในตอนกลางวันและโรคที่ร้ายแรงอื่น ๆ ที่อาจตามมาได้

ในเบื้องต้น ควรฝึกสุขนิสัยการนอนหลับที่ดีก่อน โดยวัยทำงานควรนอนหลับอย่างน้อย 7-9 ชั่วโมง บางรายที่มีปัญหา นอนไม่หลับทำให้ชั่วโมงการนอนไม่เพียงพอ ต้องได้รับการตรวจหาสาเหตุการนอนไม่หลับ เช่น คิดมาก ความเครียด และฝึกสุขนิสัยการนอนที่ดี เช่น ตื่น-หลับให้เป็นเวลา บรรยากาศห้องนอนควรมืด สบาย เงียบ แต่บางคนก็ชอบฟังเพลงกล่อมเบา ๆ ขณะนอนหลับ

ปัจจุบันหลายคนชอบนอนเล่นโทรศัพท์ ดูโทรทัศน์บนเตียง ซึ่งจะทำให้เกิดความเคยชิน เมื่อจะนอนจริงอาจนอนไม่หลับได้ และควรหลีกเลี่ยงคาเฟอีนในช่วงบ่ายเป็นต้นไป หากมีปัญหาการนอนกรนควรได้รับรักษา เพราะอาจทำให้คุณภาพของการนอนหลับไม่ดี และควรหาสาเหตุว่ามีทางเดินหายใจแคบหรือหย่อนจากสาเหตุใด เช่น อ้วน โคนลิ้นใหญ่ ต่อมทอนซิลโต ฮอร์โมนไทรอยด์ต่ำ เป็นต้น


สำหรับการรักษาอาการนอนกรนมีหลายวิธี ซึ่งการรักษาขึ้นอยู่กับระดับความรุนแรง และสาเหตุการกรน รวมทั้งตำแหน่งแคบหย่อนของทางเดินหายใจ ซึ่งแพทย์อาจประเมินจากการซักประวัติ ตรวจร่างกาย ตรวจส่องกล้อง และอาจส่งตรวจการนอนหลับ เป็นต้น

ส่วนการรักษาอื่น ๆ เช่น การใส่เครื่องอัดอากาศขณะหายใจเข้า การผ่าตัด การใช้อุปกรณ์ในช่องปาก เป็นต้น ในเบื้องต้นสำหรับการปฏิบัติตัว อาทิ หากอ้วนควร ลดน้ำหนัก ควรนอนตะแคงอาจช่วยได้ในบางราย หลีกเลี่ยงยานอนหลับ แอลกอฮอล์ ยาคลายกล้ามเนื้อ ยากดประสาทส่วนกลางก่อนนอน และหากไม่ดีขึ้น มีปัญหาแทรกซ้อนตามมาหรือเสียงกรนทำให้คนข้าง ๆ นอนไม่หลับ ควรปรึกษาแพทย์

พญ.นวรัตน์ อภิรักษ์กิตติกุล

ภาควิชาโสต ศอ นาสิกวิทยา

คณะแพทยศาสตร์ รพ.รามาธิบดี มหาวิทยาลัยมหิดล


Advertisement


แท็กที่เกี่ยวข้อง